Japońskie wytyczne leczenia choroby refluksowej przełyku z 2021 roku

Streszczenie badania prostym językiem

O co chodzi w tej pracy

Choroba refluksowa przełyku (GERD) to stan, w którym treść żołądka cofa się do przełyku i powoduje dokuczliwe objawy, uszkodzenie błony śluzowej przełyku albo jedno i drugie. Typowe objawy to zgaga i cofanie się treści do ust. W Japonii choroba staje się coraz częstsza – zapalenie przełyku ma około 10% dorosłych.

Praca jest angielskim streszczeniem trzeciego wydania japońskich wytycznych z 2021 roku, głównie części o leczeniu. Ważnym powodem aktualizacji było pojawienie się w Japonii w 2015 roku wonoprazanu – leku z nowej grupy tzw. potasowo-kompetycyjnych blokerów wydzielania kwasu (P-CAB). Hamuje on wydzielanie kwasu w żołądku szybciej i silniej niż dotychczasowe inhibitory pompy protonowej (IPP).

Jak powstały wytyczne

Komitet ekspertów sformułował 71 pytań klinicznych dotyczących m.in. rozpoznawania, leczenia lekami i operacyjnego, refluksu po operacjach żołądka oraz przełyku Barretta. Dla części pytań wykonano przegląd systematyczny i metaanalizę, czyli połączenie wyników wielu badań. Jakość dowodów oceniano według uznanego systemu GRADE, a zalecenia przyjmowano głosowaniem, gdy zgodziło się co najmniej 70% ekspertów. Projekt był poddany konsultacjom publicznym.

Co zalecają

Wytyczne rozdzielają leczenie na trzy sytuacje. W ciężkim zapaleniu przełyku (stopnie C i D w klasyfikacji z Los Angeles – czyli rozległe nadżerki widoczne w gastroskopii) na początek zaleca się wonoprazan, a potem leczenie podtrzymujące, bo bez niego zmiany często wracają. Ciężkie zapalenie wiąże się z dużym ryzykiem krwawienia i zwężenia przełyku.

W łagodnym zapaleniu przełyku (stopnie A i B) na początek zaleca się IPP albo wonoprazan, a w leczeniu podtrzymującym przede wszystkim IPP, z wonoprazanem jako możliwą opcją. W chorobie refluksowej bez zmian w przełyku (NERD) zaleca się IPP. Autorzy zaznaczają, że IPP pomagają tylko około połowie takich chorych, bo część objawów nie wynika z kwasu.

Gdy leczenie nie działa, zaleca się dokładniejsze badania – pomiar cofania się treści do przełyku przez dobę (impedancja-pH-metria) lub badanie ruchów przełyku (manometria). U wybranych osób rozważa się operację przeciwrefluksową. Wytyczne oceniają, że korzyści z długotrwałego stosowania IPP na ogół przeważają nad ryzykiem, ale zalecają ostrożność, m.in. ze względu na interakcje z innymi lekami u osób starszych. Bezpieczeństwo bardzo długiego stosowania wonoprazanu nie jest jeszcze dobrze znane.

Co to oznacza dla pacjenta

Jeśli masz nawracającą zgagę, wytyczne pokazują, że sposób leczenia zależy od tego, co widać w przełyku. Dlatego lekarz może zaproponować gastroskopię lub próbne leczenie lekiem zmniejszającym kwas. Nie przedłużaj samodzielnie przyjmowania leków na zgagę i nie zmieniaj ich bez porozmawiania z lekarzem – przy długim leczeniu ważne są dawka, czas i inne przyjmowane leki.

Wytyczne wymieniają też zmianę stylu życia jako element leczenia. Jeśli leki nie pomagają, warto wrócić do lekarza – przyczyną objawów nie zawsze jest kwas.

Ograniczenia

Wytyczne przygotowano dla pacjentów w Japonii i celowo dawano pierwszeństwo badaniom japońskim. Dostępność leków, ich refundacja i praktyka leczenia w innych krajach mogą być inne. Część zaleceń opiera się na niewielu badaniach – np. przewaga wonoprazanu w ciężkim zapaleniu przełyku była istotna dopiero po wyłączeniu badania spoza Japonii. Autorzy ujawnili liczne powiązania finansowe z firmami farmaceutycznymi, w tym z producentami leków zmniejszających wydzielanie kwasu.

Najważniejsze w skrócie

Japońskie wytyczne z 2021 roku dzielą leczenie refluksu według nasilenia zmian w przełyku. W ciężkim zapaleniu przełyku na początek zalecają wonoprazan, w łagodniejszych postaciach przede wszystkim inhibitory pompy protonowej. Przy braku poprawy zalecają dokładniejsze badania przełyku.