Okulista Szczecin

Okulista – badanie wzroku, choroby oczu i profilaktyka

Czym zajmuje się okulistyka

Okulistyka, nazywana też oftalmologią, to dziedzina medycyny zajmująca się narządem wzroku: gałką oczną, powiekami, spojówkami, drogami łzowymi i oczodołem. Lekarz okulista rozpoznaje i leczy zarówno wady wzroku, jak i choroby, które mogą prowadzić do jego trwałego pogorszenia. Wiele z nich rozwija się powoli i bezboleśnie, dlatego regularne badania mają tak duże znaczenie. Często to właśnie lekarz okulista jako pierwszy zauważa zmiany, o których pacjent nie miał pojęcia.

W obrębie okulistyki wyróżnia się węższe obszary, na przykład okulistykę dziecięcą, leczenie jaskry, chirurgię zaćmy, choroby siatkówki czy leczenie zeza. Część lekarzy wykonuje głównie zabiegi, inni skupiają się na diagnostyce i leczeniu zachowawczym. Gdy problem jest złożony, lekarz okulista z poradni ogólnej może skierować cię do ośrodka, który specjalizuje się w danej chorobie. Po zabiegu wykonanym w takim ośrodku dalszą opiekę często znowu przejmuje okulista z poradni blisko domu.

Z jakimi objawami zgłosić się do okulisty

Najczęstszym powodem wizyty jest pogorszenie ostrości wzroku, czy to do dali, czy do bliży. Po czterdziestce wiele osób zauważa, że czytanie drobnego druku staje się coraz trudniejsze – to naturalna prezbiopia, ale jej korekcję warto dobrać wspólnie z lekarzem. Na wizycie lekarz okulista sprawdzi też, czy za pogorszeniem widzenia nie kryje się choroba, a nie tylko wada wzroku. Zwróć uwagę zwłaszcza na to, czy linie proste nie wydają się falować – o takim objawie lekarz okulista powinien usłyszeć możliwie szybko.

Umów się także, gdy oczy są często zaczerwienione, pieką, łzawią lub masz uczucie piasku pod powiekami. Takie objawy mogą świadczyć o zespole suchego oka, alergii lub przewlekłym zapaleniu brzegów powiek. Lekarz okulista oceni powierzchnię oka w lampie szczelinowej i podpowie, jak dbać o oczy na co dzień, zwłaszcza jeśli dużo czasu spędzasz przed ekranem.

Do okulisty powinny regularnie zgłaszać się osoby z cukrzycą i nadciśnieniem tętniczym, ponieważ choroby te mogą uszkadzać naczynia siatkówki. Podobnie osoby, w których rodzinie występowała jaskra. W takich przypadkach lekarz okulista ustala, jak często potrzebne są kontrole, nawet jeśli wzrok wydaje się zupełnie dobry. Wynik badania dna oka lekarz okulista może przekazać także diabetologowi lub lekarzowi rodzinnemu.

Jak wygląda badanie okulistyczne

Wizyta zaczyna się zwykle od rozmowy o dolegliwościach, chorobach ogólnych i przyjmowanych lekach. Potem sprawdzana jest ostrość wzroku na tablicy z literami lub znakami, często także komputerowe badanie refrakcji. Następnie lekarz okulista ogląda przedni odcinek oka w lampie szczelinowej, czyli specjalnym mikroskopie, przy którym opierasz brodę i czoło o podpórkę. Badanie nie boli, a lekarz okulista na bieżąco mówi, gdzie masz patrzeć.

Częstym elementem badania jest pomiar ciśnienia wewnątrzgałkowego, ważny w wykrywaniu jaskry. Aby dokładnie obejrzeć dno oka, okulista może zakropić krople rozszerzające źrenice. Działają one przez kilka godzin, w tym czasie widzisz nieostro i jesteś wrażliwszy na światło. Dlatego po takim badaniu nie powinieneś prowadzić samochodu, a w słoneczny dzień przydadzą się okulary przeciwsłoneczne.

W razie potrzeby lekarz okulista zleca badania dodatkowe, takie jak pole widzenia, optyczna koherentna tomografia siatkówki, czyli OCT, albo USG gałki ocznej. Wiele z tych badań wykonuje się w tej samej placówce, czasem jednak trzeba umówić osobny termin. O wynikach i ich znaczeniu lekarz okulista poinformuje cię na tej samej lub kolejnej wizycie.

Jak przygotować się do wizyty

Zabierz ze sobą obecne okulary, a jeśli nosisz soczewki kontaktowe, zapytaj w rejestracji, czy przed badaniem należy je zdjąć na określony czas. Przyda się też lista leków i kropli, których używasz, oraz wyniki wcześniejszych badań, na przykład pola widzenia. Dzięki temu lekarz okulista łatwiej oceni, czy coś zmieniło się od ostatniej kontroli. Jeśli chorujesz przewlekle, na przykład na cukrzycę, powiedz o tym na początku wizyty, bo lekarz okulista weźmie to pod uwagę przy badaniu.

Ponieważ możliwe jest zakroplenie oczu, najlepiej nie przyjeżdżaj na wizytę własnym samochodem albo zaplanuj, że ktoś cię odbierze. Zarezerwuj sobie więcej czasu, bo krople działają dopiero po kilkunastu minutach. Jeśli coś cię niepokoi, zapisz objawy przed wizytą – kiedy się pojawiają, w którym oku i jak długo trwają. Takie notatki często bardzo pomagają, gdy lekarz okulista szuka przyczyny dolegliwości.

Leczenie i zabiegi

Leczenie zależy od rozpoznania. Przy wadach wzroku lekarz okulista dobiera korekcję okularową lub kwalifikuje do soczewek kontaktowych, a niektórym pacjentom przedstawia możliwość zabiegów laserowej korekcji wzroku. Przy chorobach oczu stosuje się krople, leki ogólne, zabiegi laserowe i operacje, na przykład usunięcie zaćmy z wszczepieniem sztucznej soczewki. O tym, która metoda jest odpowiednia, lekarz okulista decyduje po wszystkich badaniach i rozmowie z tobą.

Wiele chorób oczu, takich jak jaskra czy zwyrodnienie plamki związane z wiekiem, wymaga leczenia przez długie lata. W takim przypadku okulista prowadzi cię regularnie i dostosowuje terapię do wyników kontrolnych badań. Ważne jest, żeby nie odstawiać kropli samodzielnie, nawet gdy nie odczuwasz żadnych dolegliwości – w jaskrze uszkodzenie nerwu wzrokowego postępuje bez bólu. Jeśli krople wywołują pieczenie lub inne objawy, powiedz o tym, a lekarz okulista rozważy zmianę leczenia.

Okulista dziecięcy

Wzrok dziecka rozwija się przez pierwsze lata życia, a niewykryte w tym czasie wady mogą prowadzić do niedowidzenia, które później trudno wyrównać. Jeśli zauważysz, że dziecko zezuje, mruży oczy, przekrzywia głowę podczas patrzenia albo siada bardzo blisko telewizora, skonsultuj to z pediatrą lub od razu umów wizytę. Lekarz okulista zajmujący się dziećmi bada wzrok metodami dopasowanymi do wieku, także u maluchów, które jeszcze nie znają liter.

U dzieci często konieczne jest badanie po zakropleniu oczu, bo dziecięce oko silnie akomoduje i bez kropli wada może zostać niedoszacowana. Przygotuj się więc na dłuższą wizytę i weź ze sobą coś, co zajmie dziecko w czasie oczekiwania. Gdy wada zostanie wykryta, lekarz okulista dobierze okulary, a czasem zaleci zasłanianie jednego oka lub inne ćwiczenia. Na każdej kontroli lekarz okulista sprawdza, jak wzrok dziecka się zmienia.

Okulista, optometrysta i optyk – czym się różnią

Optometrysta to specjalista od badania wzroku i doboru korekcji, który nie jest lekarzem. Może zmierzyć wadę, dobrać okulary czy soczewki kontaktowe i zauważyć niepokojące zmiany, ale nie leczy chorób oczu i nie wykonuje operacji. Gdy optometrysta zauważy coś nietypowego, odsyła pacjenta do lekarza. Optyk z kolei wykonuje okulary według recepty, którą wystawił lekarz okulista albo optometrysta.

Jeśli więc chcesz tylko odświeżyć okulary, a wcześniej nie miałeś problemów z oczami, wizyta u optometrysty bywa wystarczająca. Gdy jednak pojawia się ból, nagłe pogorszenie widzenia, choroby przewlekłe lub dziecko wymaga badania, potrzebny jest lekarz. Rozpoznawanie i leczenie chorób oczu to zadanie, którym zajmuje się lekarz okulista. Przy dolegliwościach takich jak podwójne widzenie lekarz okulista może dodatkowo skierować cię do neurologa.

Kiedy natychmiast szukać pomocy

Niektóre objawy oczne wymagają pilnej pomocy tego samego dnia. Należą do nich nagła utrata widzenia, nawet przemijająca, nagłe pojawienie się wielu męt lub błysków, cień zasłaniający część pola widzenia, silny ból oka z zaczerwienieniem i nudnościami oraz uraz oka. W takich sytuacjach jedź na SOR lub do szpitalnej izby przyjęć okulistycznej, gdzie dyżurny okulista oceni stan oka.

Jeśli do oka dostała się substancja chemiczna, natychmiast płucz je dużą ilością czystej, letniej wody przez kilkanaście minut i dopiero potem szukaj pomocy. Gdy utracie widzenia towarzyszy opadnięcie kącika ust, osłabienie ręki lub zaburzenia mowy, dzwoń pod 112, bo może to być udar mózgu. W takiej chwili nie szukaj terminu u okulisty – liczy się czas. Dopiero po opanowaniu stanu nagłego lekarz okulista w poradni zajmie się dalszą kontrolą wzroku.

Wizyta na NFZ i prywatnie

W Szczecinie działa wiele poradni okulistycznych przyjmujących na NFZ i prywatnie. Zasady dotyczące skierowań mogą zależeć od sytuacji, dlatego przed zapisem zapytaj w rejestracji, czy w twoim przypadku jest ono potrzebne. Aktualny czas oczekiwania sprawdzisz w danych NFZ, a ogólne informacje o prawach pacjenta znajdziesz na pacjent.gov.pl.

Jeżeli korzystasz z prywatnej opieki, lekarz okulista może wystawić receptę na okulary tak samo jak w poradni publicznej. Prywatna wizyta pozwala często szybciej uzyskać termin, a niektóre badania dodatkowe są wtedy dostępne od ręki, choć za dodatkową opłatą. Niezależnie od wybranej drogi lekarz okulista powinien wyjaśnić ci wynik badania i zalecenia. Pamiętaj, że ten tekst ma charakter informacyjny, a nie jest poradą medyczną – o tym, czego potrzebują twoje oczy, decyduje lekarz okulista po badaniu.

Opis ma charakter informacyjny i nie zastępuje porady lekarza. W nagłym przypadku dzwoń pod numer 112.